CƠ SỞ DỮ LIỆU TRONG CHUYỂN ĐỔI SỐ DOANH NGHIỆP

Module

Mục tiêu

Nội dung chi tiết

Hoạt động học tập

NGÀY 1: NỀN TẢNG DỮ LIỆU DOANH NGHIỆP DẦU KHÍ

1. Vai trò dữ liệu trong CDS doanh nghiệp

– Hiểu dữ liệu là tài sản cốt lõi của CDS.

– Nhận diện các luồng dữ liệu then chốt của PVEP.

– Dữ liệu là “nhiên liệu” cho CDS.

– Chu trình dữ liệu doanh nghiệp dầu khí: thu thập – lưu trữ – khai thác – ra quyết định.

– Ví dụ PVEP: dữ liệu sản lượng, Well Test, OPEX… ảnh hưởng tới tối ưu khai thác và kế hoạch đầu tư.

– Thảo luận nhóm: “Điểm nghẽn dữ liệu đang gây mất thời gian/chi phí trong PVEP?”

2. Cơ sở dữ liệu & hệ thống thông tin trong PVEP

– Hiểu mối quan hệ giữa CSDL – hệ thống – quy trình vận hành.

– Phân biệt hệ thống vận hành & hệ thống quản trị.

– CSDL là gì, vai trò trong hệ thống thông tin.

– Quy trình PVEP: vận hành mỏ → đo đạc → nhập liệu → lưu trữ → báo cáo.

– Ví dụ: dữ liệu khai thác từ SCADA→ Historians→ ERP→ báo cáo sản lượng.

– Vẽ sơ đồ đơn giản các nguồn dữ liệu PVEP.

3. Khái niệm CSDL ở mức quản lý (non‑IT)

– Hiểu các khái niệm cơ bản mà không cần kỹ thuật sâu.

– Có khả năng làm việc với đội IT/Data.

– Bảng, trường, khóa (ID), quan hệ 1‑1, 1‑n, n‑n.

– Mô hình dữ liệu (logical, conceptual).

– Chuẩn hóa (nói đơn giản: tránh trùng lặp, sai lệch).

– Ví dụ: Bảng Well – Bảng Production Data – mối quan hệ theo WellID.

– Mini game: ghép các bảng dữ liệu mỏ sao cho đúng quan hệ.

4. Loại hình & nguồn dữ liệu trong doanh nghiệp dầu khí

– Nhận diện đầy đủ nguồn dữ liệu PVEP.

– Phân biệt dữ liệu cấu trúc – bán cấu trúc – phi cấu trúc.

– Dữ liệu reservoir, drilling, seismic, production, tài chính, thiết bị, hồ sơ kỹ thuật.

– Dữ liệu unstructured: email, báo cáo PDF, ảnh log well, video kiểm tra thiết bị.

– Dữ liệu từ ERP, SCADA, Historian, báo cáo vận hành.

– Bài tập: phân loại danh sách 20 loại dữ liệu PVEP vào 3 nhóm.

NGÀY 2: IoT – BIG DATA – QUẢN TRỊ & KHAI THÁC DỮ LIỆU

5. IoT trong doanh nghiệp dầu khí

– Hiểu IoT hoạt động thế nào trong vận hành mỏ.

– Nhận biết các điểm đo quan trọng.

– Thiết bị đo: Pressure, Temperature, Flowmeter, Vibration sensor…

– Luồng dữ liệu real‑time từ giếng đến trung tâm vận hành.

– Ứng dụng: giám sát sản lượng, cảnh báo bất thường, predictive maintenance.

– Mô phỏng luồng dữ liệu từ giếng đến dashboard.

6. Big Data ở mức quản lý

– Hiểu giá trị Big Data mà không đi sâu kỹ thuật.

– Biết Big Data hỗ trợ ra quyết định.

– Khái niệm Big Data (5V).

– Data Lake vs Data Warehouse – giải thích dễ hiểu.

– Ứng dụng: phân tích sản lượng theo thời gian, dự báo thiết bị hỏng, tối ưu công suất.

– Case discussion: “Nếu PVEP có Data Lake, chúng ta trả lời được câu hỏi gì nhanh hơn?”

7. Quản lý dữ liệu trong doanh nghiệp dầu khí

– Hiểu khái niệm Data Governance.

– Biết vai trò Data Owner – Steward – User.

– Data quality (độ đầy đủ, chính xác).

– Data catalog – danh mục dữ liệu.

– Phân quyền & bảo mật dữ liệu theo cấp quản lý.

– Ví dụ PVEP: chuẩn hóa tên giếng, mã thiết bị, mã mỏ.

– Thực hành đánh giá chất lượng một bộ dữ liệu thật (đã ẩn thông tin nhạy cảm).

8. Khai thác dữ liệu trong ra quyết định quản lý

– Biết cách xây dựng câu hỏi phân tích.

– Biết các mô hình phân tích cơ bản.

– Mô hình mô tả (descriptive) – phân tích sản lượng theo mỏ.

– Mô hình chẩn đoán (diagnostic) – tại sao giảm sản lượng?

– Dashboard hiệu năng mỏ, giếng, thiết bị.

– KPI dầu khí: uptime, OPEX/BOE, downtime, WLR, WOR…

– Thực hành xem & phân tích 3 dashboard mẫu.

NGÀY 3: CÔNG CỤ – THỰC HÀNH – CASE STUDY

9. Power Query – Làm sạch & tích hợp dữ liệu

– Biết làm sạch và chuẩn hóa dữ liệu đơn giản.

– Sử dụng cho công việc văn phòng.

– Kết nối nhiều nguồn dữ liệu.

– Clean: remove duplicates, split, merge, trim.

– Ví dụ: làm sạch bảng sản lượng Well Test nhiều nguồn.

Thực hành 1: Làm sạch dataset sản lượng.

Thực hành 2: Gộp dữ liệu từ 2 mỏ.

10. Power BI – Xây dựng báo cáo quản lý

– Tạo dashboard đơn giản phục vụ quản lý.

– Xây dựng câu chuyện dữ liệu.

– Import – transform – visualize.

– Các biểu đồ phù hợp ngành dầu khí (decline curve, KPI production, Pareto thiết bị).

– Chia sẻ & phân quyền report.

Thực hành 3: Tạo dashboard sản lượng 3 giếng.

Thực hành 4: Dashboard downtime thiết bị.

11. SQL cơ bản ở mức quản lý (không coding sâu)

– Hiểu SQL để đọc – hiểu – trao đổi với IT/Data.

– Không lập trình, chỉ nhận biết.

– SQL dùng để làm gì?

– SELECT – WHERE – GROUP BY – JOIN (giải thích bằng hình ảnh).

– Ví dụ: chọn dữ liệu giếng có sản lượng < 100 bopd.

Thực hành 5: Chạy câu truy vấn mẫu trên giao diện đã thiết lập sẵn.

12. Demo quy trình End-to-End: Thu thập → Lưu trữ → Xử lý → Phân tích → Báo cáo

– Nhận diện toàn bộ quy trình dữ liệu PVEP.

– Thấy rõ vai trò từng hệ thống.

– Demo từ dữ liệu cảm biến → CSDL → Power Query → Power BI.

– Giải thích bằng ví dụ thực tế từ ngành (mỏ khai thác).

– Học viên tự chạy quy trình trên dataset mẫu.